Populatie en steekproef

Waarschijnlijkheid en statistiek

Steekproeftrekking

Steekproefomvang

Steekproefgrootheden

In veel gevallen wordt onderzoek naar de eigenschappen van een verzameling uitgevoerd met een representatieve deelverzameling. De verzameling wordt populatie genoemd en de deelverzameling is de steekproef. De populatie is de verzameling van alle elementen (of objecten), waarvoor de resultaten van het onderzoek gelden. Dergelijk onderzoek wordt steekproefonderzoek genoemd.

Er kunnen diverse redenen zijn om onderzoek uit te voeren met een steekproef van beperkte omvang en niet met de hele populatie. Als de populatie groot is kan het fysiek onmogelijk of te duur zijn om alle elementen uit de populatie aan het onderzoek te onderwerpen.

Voorbeeld. In een onderzoek naar kijkcijfers of politieke voorkeuren kunnen bezwaarlijk alle Nederlanders boven de achttien worden betrokken. Dat is ook niet nodig: een representatieve steekproef van 1000 tot 2000 personen geeft in de meeste gevallen voldoende valide en betrouwbare resultaten.

In andere gevallen is het onderzoek destructief en kan om die reden niet op alle elementen in de populatie worden uitgevoerd.

Voorbeeld. Bij onderzoek naar de steriliteit van een 'batch' ampullen met griepvaccin zullen de ampullen moeten worden geopend, waardoor zij verder onbruikbaar zijn geworden.

In weer andere gevallen is de populatie (in principe) oneindig groot.

Voorbeeld. Herhaalde metingen van dezelfde temperatuur, die je met een thermometer kunt doen, vormen een populatie van onbeperkte grootte. De eigenschappen van die populatie, bijvoorbeeld de spreiding van de waarnemingen, kun je alleen maar met een steekproef van een beperkt aantal waargenomen temperaturen schatten.

Quizz